نکاتی که باید درباره استفاده از فیلترشکن بدانیم!

مردم برای وصل شدن به اینترنت جهانی به هر نوع فیلترشکن و لینکی روی آوردهاند.آیا همه آنها امن هستند؟
نکاتی که باید درباره استفاده از فیلترشکن بدانیم!
سومین هفته قطعی اینترنت جهانی را آغاز کردهایم. در دو هفته اخیر، دسترسی میلیونها کاربر به خدمات پایه ارتباطی، ابزارهای کاری، منابع خبری و ارتباطات شخصی بهشدت محدود شده است. در چنین شرایطی، استفاده از فیلترشکنها و انواع پروکسیها از یک انتخاب شخصی به یک ضرورت جمعی تبدیل شده؛ از سر همین ضرورت است که افراد اغلب بدون آگاهی، بدون شفافیت و بدون امکان انتخاب آگاهانه سراغ استفاده از این ابزارها میروند.
اعتماد به پروکسی؛ تا کجا و به چه قیمتی؟
در هفتههای اخیر، بسیاری از کاربران برای افزایش امنیت، به استفاده همزمان از چند VPN یا پروکسی روی آوردهاند؛ روشی که گاهی بهعنوان «ردیابیناپذیر شدن» معرفی میشود. صفا صفری، پژوهشگر شبکه و امنیت اطلاعات در اینباره نگاه واقعگرایانهتری دارد:
«اینکه بعضیها از چند پروکسی بهصورت همزمان استفاده میکنند محتمل است، اما این بیشتر برای افرادی است که مثلا پلیس بینالملل دنبالشان است. برای کاربران عمومی در ایران که فقط دنبال وصل شدن به شبکههای اجتماعی جهانی یا برقراری یک تماس بینالمللی و… هستند؛ این موضوع چندان مهم نیست.»
او تاکید میکند که چنین روشهایی نهتنها برای کاربران عادی ضروری نیست، بلکه میتواند بهدلیل پیچیدگی، احتمال خطا را بالا ببرد و حتی امنیت را کاهش دهد.
پروتکلها؛ جایی که سوءبرداشت زیاد است
بحث درباره امن یا ناامن بودن پروتکلهایی مانند VMess یا VLESS نیز این روزها بهشدت رایج شده است. صفری در اینباره میگوید: «مشکل وقتی ایجاد میشود که از پروکسی یا فیلترشکنی استفاده شود که انکریپشن آن فعال نباشد یا TLS برایش فعال نشده باشد.»
او باور دارد پروتکلهای Vmess امنتر است. او در عین حال توضیح میدهد که مقایسه ساده و مطلق میان پروتکلها، بدون توجه به تنظیمات و نحوه پیادهسازی، میتواند گمراهکننده باشد. امنیت، به گفته او، بیش از آنکه به اسم پروتکل وابسته باشد، به شیوه استفاده از آن بستگی دارد.
مسئولیت امنیت بر دوش چه کسی است؟
کاربران عادی ابزار و دانش لازم برای ارزیابی امنیت را ندارند و این موضوع حجم انبوهی از جامعه را دچار مشکل کرده است. صالح سوزنچی، معمار نرمافزار در اینباره میگوید:
«اینکه بگوییم خود کاربر باید همهچیز را چک کند، نه واقعبینانه است و نه منصفانه. همه مردم سواد فنی و دانش فنی لازم را ندارند و در حال حاضر برای وصل شدن به اینترنت جهانی هر پیشنهادی را قبول میکنند که ممکن است برایشان مخرب باشد.»
در نهایت اما نباید فراموش کنیم در حال حاضر استفاده از فیلترشکنها در شرایط فعلی، انتخابی آزادانه نیست؛ واکنشی است به محدودیتی گسترده که زمانی برای پایان آن اعلام نشده است. اما همین واکنش، اگر بدون آگاهی و با اعتماد بیش از حد همراه شود، میتواند هزینههایی داشته باشد که نه فوریاند و نه قابل مشاهده.
این روزها امنیت نه در ابزارهای پیچیده، بلکه در فهم این نکته خلاصه میشود که هر «اتصال» الزاما بهمعنای «امنیت» نیست؛ و هر راه باز، لزوما بیهزینه نیست. مراقب خودتان در دنیای مجازی باشید چون بعید است تصمیمگیران نگران اتفاقات تخریبآمیز احتمالی در آینده برای شما و موبایلتان باشد.