این قطعی اینترنت با قبل چه تفاوتی دارد؟
افتادن در انتهای این چاه بدون ارتباط با دنیای آزاد یادآور چه روزی در تقویم است؟
این ردیف پیامهایی که به مقصد نمیرسند، این صفحه فریزشده در اینستاگرام و تلگرام، خاطره چند روز تجربه جنگ را به ذهن میآورد یا سال ۱۴۰۱ را؟ برف آبان ۱۳۹۸ را در ذهن زنده میکند یا خرداد سال ۱۳۸۸ را؟
این قحطی اینترنت لنگه ندارد. مشابه هیچ زمان دیگری نیست. شدیدترین نوع قطع ارتباط است که تا امروز اتفاق افتاده. اینها حرفهایی است که کارشناسان اینترنت میزنند. حتی وقتی با قطعی اینترنت افغانستان در مهرماه مقایسه شود، باز هم آنچه امروز تجربه میشود چندلایهترین، سنگینترین و گستردهترین نوع قطعی اینترنت است.
این قطعی اینترنت چه تفاوتی با افغانستان داشت؟
شانزدهم مهر اینترنت در برخی از ایالتهای افغانستان قطع شد. بر اساس گزارشهای زومیت، شباهت آنچه امروز برای ما اتفاق افتاده با تجربه افغانستان این است که در افغانستان هم پیامک و تماس برای مردم قطع شده بود. اما تفاوتهایمان در چیست؟
خاموشی دیجیتال در افغانستان ۴۸ ساعت طول کشید. همچنین این خاموشی به شکل سراسری اعمال نشد. برخلاف ایران، در افغانستان یک تامینکننده اصلی اینترنت وجود ندارد که بتواند کلید اینترنت را در سراسر کشور خاموش کند به همین دلیل ابتدا فقط اینترنت یک اپراتور قطع شد. سپس این قطعی اینترنت از فقط فیبر نوری ۱۲ ایالت شروع شد و روز بعد به اینترنت دیاسال (مبتنی بر خطوط مسی) و فیکس وایرلس شهرها رسید.
با این وجود پس از این خاموشی، مردم هنوز به اینترنت گرانقیمت سیمکارت دسترسی داشتند. کمی بعد سرانجام افغانستان وارد دو روز قطعی کاملا سراسری اینترنت شد.
سیستم حکمرانی حالا برای قطعی اینترنت آمادهتر از همیشه است
پس از اختلالهای زیاد در بستر شبکه ملی اطلاعات، مشاهدات نشان میدهد که از روز شنبه (بیستم دی) بسیاری از خدمات الکترونیک به روال قبل برگشته است. این خبر خوبی است؟ به گفته کارشناس اینترنت وحید فرید این زنگ خطر بزرگی بود که نشان میدهد میتواند از حالا به بعد به معنای قطعی اینترنت دورهای باشد.
او میگوید: «وقتی شبکه ملی اطلاعات باشد سیستم حکمرانی این آلترناتیو را همیشه دارد که در شرایطی که برخی از کسبوکارها و خدماتشان کار میکنند، اینترنت را بهصورت موقت قطع کند. این باعث میشود که گزینه قطع اینترنت همیشه در دسترس باشد و هر زمان خواستند دوباره به آن برگردند. این که کسبوکارهای خرد ما نابود شدند مهم نیست، همین که بازیگران بزرگ این اقتصاد که به شبکه ملی اطلاعات وصل هستند کار میکنند برایشان کافی است.»
